ILUMINACI - MASONERIA - ROK 2012

1817

POTOCKI Stanisław Kostka, (1755-1821)
Na Chwałę Nayw[yższego].^.. Budown[ika].^.. Swiatów. Naywspanialszy i Naypotężnieyszy W[ielki].^.. Mistrz W[ielkiego].^.. Wschodu Polskiego, B[rat].^... Stanisław Kostka Potocki. - [Warszawa: bw. ok. 1820]. - [1], 6 s.
Protokoły z posiedzień Wielkiego Wschodu Polskiego w Warszawie w dniach 8 grudnia 1817 r. oraz 25 lutego 1820 r. dotyczących przyszłego kształtu Konstytucji WWP. Popisane przez S.K. Potockiego i Kanclerza WWP Franciszka Dornfelda. Nadpisy: "Annex Pierwszy", "Annex Drugi". Druk ulotny - fragment zapisywanej na zebraniach "Księgi Budowniczej".
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1883

I.Z.
Wolnomularstwo w dzisiejszéj Francyi / I.Z.. - "Kronika Rodzinna". - 1883, t. 11, nr 6, s. 161-164.
Krótki, antymasoński artykuł omawiający aktualności tamtej doby. Zamieszczony bez ujawniania nazwiska twórcy. W tekście m.in. przekłady z jęz. francuskiego.
Druk dostępny w Wielkopolskiej Bibliotece Cyfrowej

1889

ZAŁĘSKI Stanisław, ks. jezuita (1843-1908)
O masonii w Polsce od roku 1742 do 1822. Na źródłach wyłącznie masońskich / napisał ks. Stanisław Załęski. - Z 8-ma ilustracyami. - Kraków: Druk Wł. L. Anczyca i Spółki pod zarządem Jana Gadowskiego 1889. - IV, 372, XXXVI, [4] s.: il., err.; 24 cm.
Pierwsza źródłowa praca historyczna dotycząca historii wolnomularstwa polskiego.
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1891

SMOLEŃSKI Władysław, (1851-1926)
Wolne mularstwo. - w: Tegoż, Przewrót umysłowy w Polsce wieku XVIII. Studya historyczne. - Kraków: G. Gebethner i Sp. / Petersburg: Br. Rymowicz 1891 (Kraków: Druk. Wł. L. Anczyca i Sp. pod zarz. J. Gadowskiego). - s. 175-207.
Zbiór studiów poświęconych epoce Oświecenia. W nim - artykuł omawiający polskie wolnomularstwo XVIII wieku.
Druk dostępny w Wielkopolskiej Bibliotece Cyfrowej

1906

NIEMOJEWSKI Andrzej Jan (1864-1921)
O masoneryi i masonach. Szkic popularny / Andrzej Niemojewski. - Warszawa: Wydawnictwo Myśli Niepodległej 1906. -? 84, [2] s.; 23 cm.
Dzieło o charakterze apologetycznym i antyklerykalnym. Autorem był znany w swoich czasach polski wolnomyśliciel, wydawca czasopisma "Myśl Niepodległa".
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1907

KURNATOWSKI Jerzy
Organizacja Wolnej Myśli w Zachodniej Europie. - "Echa Kieleckie". Tygodnik poświęcony sprawom politycznym, społecznym, ekonomicznym i literaturze. - 2:1907, nr 60, s. 2-3.
Drugi z trzech odcinków artykułu o ruchu wolnomyślicielskim w Europie Zachodniej. Autor omawia w tej części wolnomularstwo.
Druk dostępny w Świętokrzyskiej Bibliotece Cyfrowej

1908

ASKENAZY Szymon (1867-1935)
Łukasiński. - Tom 1- Warszawa: Nakład Księgarni pod Firmą E. Wende i S-ka (T. Hiż i A. Turkuł) / Lwów: H. Altenberg 1908 (Kraków: Druk W. L. Anczyca i Spółki). - [6], 416, [4].
Monografia uwzględniająca szeroko dzieje wolnomularstwa polskiego w pierwszej połowie XIX wieku.
Druk dostępny w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej

Tenże
Łukasiński. - Tom 2. - Warszawa: Nakład Księgarni pod Firmą E. Wende i S-ka (T. Hiż i A. Turkuł) / Lwów: H. Altenberg 1908 (Kraków: Druk W. L. Anczyca i Spółki). - [6], 420, [2] s.; 19 cm.
Dokończenie monografii. Rozdziały V, VI i VII poświęcone Towarzystwu Patriotycznemu, procesowi i kaźni Łukasińskiego.
Druk dostępny w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej

 

ZAŁĘSKI Stanisław, ks. jezuita (1843-1908)
O masonii w Polsce od roku 1738 do 1822. Na źródłach wyłącznie masońskich / ks. Stanisław Załęski. - Wydanie drugie poprawione, w dwóch częściach z 9-ma ilustracyami. - Kraków: [nakładem Autora] druk W. L. Anczyca i Spółki 1908. - VII, 274, 248, [4] s.: il.; 24 cm.
Dwa tomy współoprawione. Autor czekał z wydaniem ponownym do czasu ukończenia "Jezuitów w Polsce".
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1910

BIELIŃSKI Józef, (1848-1926)
Szubrawcy w Wilnie (1817-1822): zarys historyczny. - Wilno: Nakł. Korwina 1910 Skład główny w księgarni "Kultura" (Odbito w "Drukarni Wileńskiej"). - 242, [2] s., [1] k. tabl., [1] k. faks., [4] k. portr.; 23 cm.
Motto na k. tyt.: "Satyra prawdę mówi względów się wyrzeka. Krasicki". Dedykacja: "Odrodzonym Szubrawcom Wileńskim w hołdzie Autor". Dzieje wileńskiego towarzystwa paramasońskiego, wydającego "Wiadomości Brukowe", którego członkiem był Adam Mickiewicz.
Druk dostępny w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej

1917

GUBRYNOWICZ Bronisław, (1870-1933)
Kazimierz Brodziński: życie i dzieła. Część pierwsza (1791-1821) / napisał Bronisław Gubrynowicz. - We Lwowie 1917 Nakładem Gubrynowicza i Syna, Warszawa: Gebethner i Wolff, New York: The Polish Book Import Co. Inc. (Z drukarni przy Zakł. Nar. im. Ossolińskich we Lwowie). - VIII, 397, [1] s.: il. portr., err.
Rozdział VI: "Wśród wolnomularzy 1815-1821", na s. 239-280.
Druk dostępny w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej

KRAUSHAR Aleksander, (1842-1931))
Miscellanea historyczne LXXI: Zagadkowa kamienica na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie / Alexander Kraushar. - Warszawa: [b.w.] 1917 Druk Piotra Laskauera. - 12 s.: il.; 19 cm.
O zabytkowej kamienicy ozdobionej, zdaniem autora, symbolicznymi wizerunkami o treści masońskiej.
Druk dostępny w Bibliotece Cyfrowej Politechniki Warszawskiej

1920

DĄBROWSKI Józef, (1876-1926)
Dzieje Narodu Polskiego. - [część II]: Dzieje Porozbiorowe Narodu Polskiego/ J. Grabiec. - Wydanie trzecie usupełnione. - Warszawa-Kraków: Towarzystwo Wydawnicze w Warszawie 1920 (Warszawa: Drukarnia Naukowa). - s. 42-47.
Praca obublikowana pod pseudonimem "J. Grabiec". Autor był bratem Mariana, żonatego z pisarką Marią Dąbrowską. Wyszczególnione strony to fragment o wolnomularstwie polskim pierwszej połowy XIX wieku, wraz z omówieniem działalności Waleriana Łukasińskiego.
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1923

GRABOWSKI Ignacy Oksza, (1866-1933)
Masonerja / Ignacy Oksza Grabowski. - Warszawa: Książki Ciekawe. Biblioteka Dzieł Wyborowych [1923] (Warszawa: Zakł. Druk. F. Wyszyński i S-ka). ? 97, [3] s.; 18 cm.
Dziełko antymasońskie napisane na podstawie pracy G. Bostunicza [Masoni i rewolucja rosyjska], Nowy Sad (Serbia) 1921.
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1924

UJEJSKI Józef, (1883-1937)
Król Nowego Izraela. Karta z dziejów mistyki wieku oświeconego. - Warszawa: Wydanie z zasiłku warunkowo zwrotnego Ministerstwa Wyznań religijnych i Oświecenia Publicznego, w zawiadywaniu Kasy im. J. Mianowskiego, instytutu popierania polskiej twórczości naukowej 1924. - 177, [1] s., [1] s. tabl.: il. ; 24 cm.
Monografia poświęcona postaci polskiego różokrzyżowca, hrabiego Tadeusza Grabianki (1740-1807), starosty liwskiego. Szeroko omawia dzieje wolnomularstwa. Dedykacja: "Ignacemu Chrzanowskiemu wierny przyjaciel". E, K 257.
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1929

MAŁACHOWSKI-ŁEMPICKI Stanisław, (1884-1959)
Wykaz polskich lóż wolnomularskich oraz ich członków w latach 1738-1821 poprzedzony zarysem historii Wolnomularstwa Polskiego i ustroju Wielkiego Wschodu Narodowego Polskiego. - W Krakowie 1929. Nakładem Państwowej Akademii Umiejętności, Skład główny w księgarniach Gebethnera i Wolffa Warszawa - Kraków - Lublin - Paryż - Poznań - Wilno - Zakopane (Drukarnia Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie pod zarządem J. Filipowskiego). - [2] 319 s.; 27 cm. - [Osobne odbicie z Archiwum Komisji Historycznej S. 2, T. II (Ogóln. zbioru XIV)].
Najwartościowsze dzieło drugiego po ks. Załęskim historyka, który publikował prace dotyczące wolnomularstwa polskiego w oparciu o źródła.
Druk dostępny w Wielkopolskiej Bibliotece Cyfrowej

1933

SERINI Karol, (1879-1931)
Symbol w wolnomularstwie / Prof. Karol Serini. - Warszawa [1933] Skład Główny: "Dom Książki Polskiej" S. A. (Warszawa: Drukarnia i Litografia Jan Cotty). - 50, [2] s.
Dedykacja: "Grono przyjaciół i uczniów pracę niniejszą niewykończoną, w spuściźnie po zmarłym znalezioną, dla uczczenia jego pamięci wydaje."
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1934

Wolnomularstwo w świetle encyklopedyj. Wypisy. - Warszawa [1934] Skład Główny: "Dom Książki Polskiej" S.A. (Warszawa: Drukarnia i Litografja "Jan Cotty"). - 4, IV, 352 s.
Dzieło przygotowane przez anonimowych redaktorów i tłumaczy z Wielkiej Loży Narodowej Polski. Jedyny w polskiej literaturze masońskiej zbiór wypisów i przekładów z encyklopedii zagranicznych i polskich.
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1935

MARQUES-RIVIÉRE Jean (1903-2000)
Masonerja: czem jest, a czem nie jest / Verax. - Przekład autoryzowany z francuskiego Z.Ł. Z przedmową ks. Z.[ygmunta] Kaczyńskiego. - Poznań-Warszawa-Wilno-Lublin: Księgarnia św. Wojciecha [1935] (Nakładem i czcionkami Drukarni i Księgarni Św. Wojciecha S. z o.o. w Poznaniu). - 113, [1] s.
Wydany w Polsce pod pseud. "Verax" zbiór artykułów publikowanych przez Autora w "La France Catholique".
Druk dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej

1936

MORAWSKI Kazimierz Marian (1884-1944)
Publicystyka i historia. - "Prosto z Mostu". - 2:1936, nr 41 (95), s. 3.
Komentarz do toczącej się dyskusji o książce "Źródło rozbioru Polski".
Druk dostępny w Elektronicznej Bibliotece Uniwersytetu Warszawskiego

WITOWSKI Andrzej
O masonerji. - "Prosto z Mostu". - 2:1936, nr 38 (92), s. 4.
Recenzja z: J. de Boistel, Rotary-Klub a masonerja, oraz J. Marques-Riviére, Wolnomularstwo a szkoła.
Druk dostępny w Elektronicznej Bibliotece Uniwersytetu Warszawskiego

1937

DEMBIEŃSKI Józef, ks. (1879-1962)
Masoni czyli wolnomularze. - w: Kalendarz Łąkowski na rok 1938. - Drukiem i nakładem "Spółki Wydawniczej" Sp. z o.o. w Nowym Mieście Lubawskim [Grudzień 1937]. - s. 34-39.
Bezpłatny dodatek do "Drwęcy" - jedynej gazety ukazującej się wówczas w powiecie lubawskim. Artykuł anonimowy, skądinąd wiadomo jednak, że redaktor naczelny pisma nie dopuszczał tekstów politycznych i społecznych innego, niż swoje, autorstwa.
Druk dostępny w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej

KRZYŻANOWSKI Juliusz
Szekspir w fartuszku. -"Prosto z Mostu". - 3:1937, nr 18 (126), s. 1.
Omówienie książki Alfreda Dodda "Shakespeare: Creator of Freemasonry", London 1937.
Druk dostępny w Elektronicznej Bibliotece Uniwersytetu Warszawskiego

MORAWSKI Kazimierz Marian (1884-1944)
Autoreportaż z Krakowa. - "Prosto z Mostu". - 3:1937, nr 52 (160), s. 4-5.
Komentarz do "tygodnia antymasońskiego" czyli pobytu Autora w Krakowie: 18 października - referat na posiedzeniu Wydziału Historyczno-Filozoficznego PAU; 20 października - referat na uroczystości inauguracji Młodzieży Wszechpolskiej w Sali Kopernika UJ; 23 października - publiczna dyskusja z Władysławem Konopczyńskim na posiedzeniu krakowskiej filli Lwowskiego Towarzystwa Historycznego.
Druk dostępny w Elektronicznej Bibliotece Uniwersytetu Warszawskiego

Tenże
Masoneria a rozbiór Polski (ciąg dalszy dyskusji). - "Prosto z Mostu". - 3:1937, nr 21 (129), s. 5.
Nakład numeru skonfiskowany.
Druk dostępny w Elektronicznej Bibliotece Uniwersytetu Warszawskiego

Tenże
Toż. - "Prosto z Mostu". - 3:1937, nr 22 (130), s. 5.
Nagłówek na s. 1 czasopisma: "Drugi nakład po konfiskacie". Przedrukowany w całości i bez zmian numer 21 z tą samą datą lecz nowym, kolejnym numerem wydania.
Druk dostępny w Elektronicznej Bibliotece Uniwersytetu Warszawskiego

NIEBUDEK Stefan
Rodowód masonerji. - "Prosto z Mostu". - 3:1937, nr 57-58 (165-166), s. 11: il.
O żydowskich korzeniach wolnomularstwa na podstawie wystaw w muzeach antymasońskich III Rzeszy.
Druk dostępny w Elektronicznej Bibliotece Uniwersytetu Warszawskiego

1973

GORDON Wincenty, (1900-1982)
Bydgoscy masoni. - w: Kalendarz Bydgoski 1973. - [red. Konrad Brakowski, Jerzy Jaśkowiak]. - Bydgoszcz: Towarzystwo Miłośników Miasta Bydgoszczy 1973 (Inowrocław: Drukarnia ZW CRS). - s. 139-146: il.
Artykuł podpisany "W.G.". Poświęcony głównie loży "Janus". Redaktorami wydania byli: ówczesny wiceprzewodniczący Prezydium TMMB (J. Jaśkowiak) i przewodniczący Sekcji Wydawniczo-Propagandowej (K. Brakowski).
Druk dostępny w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej

1988

ROMANIUK Marek
Z dziejów masonerii bydgoskiej. - "Kronika Bydgoska IX (1982-1985)".- Bydgoszcz: Towarzystwo Miłośników Miasta Bydgoszczy 1988 (Bydgoszcz: Prasowe Zakłady Graficzne). - s. 160-176.
Przewodniczący kolegium redakcyjnego tomu: Włodzimierz Jastrzębski. Nakład 300 egz.
Druk dostępny w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej

 

2000

KARPOWICZ Andrzej
Katalog druków współczesnych w zbiorach masońskich Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu: wg stanu z dnia 31 grudnia 1998 r. / Andrzej Karpowicz. - Poznań: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, Biblioteka Uniwersytecka w Poznaniu / Nîmes: C. Lacour editeur 2000. - 205 s.; 21 cm. - ISBN 83-903870-8-5; 2-84406-700-X; ISBN/EAN 9788390387086 - (Prace Biblioteki Uniwersyteckiej / Uniwersytet Imienia Adama Mickiewicza w Poznaniu; 23). - ISSN 0860-1933.
Katalog biblioteki udostępniony w pliku pdf, lecz w nieco innej wersji niż ta wydrukowana. Plik udostępniony czytelnikom to wersja złożona do druku przez Autora w 1999 r. Różni się ona od wersji drukowanej m.in. datą roczną. Jest to zdigitalizowany wydruk komputerowy, z którego wydano wyżej opisaną książkę. Tytuł równoległy w jęz. niemieckim i francuskim: Catalogue des livres contemporains pour le fond maconnique de la Bibliotheque Universitaire de Poznań: (au 31. decembre 1998); Katalog der gegenwartigen Literatur in den Masonica-Sammlungen der Universitats Bibliothek Poznań: (nach dem Stande vom 31. Dezember 1998).
Plik pdf dostępny w Wielkopolskiej Bibliotece Cyfrowej

2006

WOŹNIAKOWSKI Bogumił M.
O książce masońskiej słów kilka (w związku ze zbiorami masoniców Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Łodzi). - "Annales Academiae Paedagogicae Cracoviensis" Folia 39: Studia ad Bibliothecarum Scientiam Pertinentia IV / pod redakcją Haliny Kosętki. - Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej 2006. - s. 198-208.
Artykuł biblioznawczy.
Druk dostępny w Pedagogicznej Bibliotece Cyfrowej

(nie datowane)

HASS Ludwik Ferdynand, (1918-2008)
Stanisław Małachowski Łempicki. Wykaz polskich lóż wolnomularskich oraz ich członków w latach 1738-1821 poprzedzony zarysem historii Wolnomularstwa Polskiego i ustroju Wielkiego Wschodu Narodowego Polskiego. Uzupełnienia i Aneksy / opracował Ludwik Hass. - [publikacja elektroniczna]. - 187 s.
Zaskakująca pozycja, nie wydana nigdy drukiem, a udostępniona od razu w wersji cyfrowej (format pdf). Prawdopodobnie jest to nie przygotowany ostatecznie do druku z powodu śmierci Autora zespół dodatków, które miały ukazać się wraz z nowym wydaniem pracy Małachowskiego-Łempickiego i stanowić jej dopełnienie, a zarazem - dopełnienie opracowanego przez Hassa słownika biograficznego "Wolnomularze polscy w kraju i na świecie 1821-1999" (Warszawa 1999). Pierwotnie zapowiadany był jako jego uzupełnienie słownik o roboczym tytule "Polscy wolnomularze w lożach Zachodu". Z tekstu wynika, że zwyciężyła koncepcja, by uzupełnieniem stało się opracowanie na nowo i rozszerzenie cennego dzieła Małachowskiego-Łempickiego. Dokument elektroniczny zawiera notę "Stanisława Małachowskiego-Łempickiego dorobek naukowy" (s. 3-4), objaśnienia skrótów (s. 5-10) oraz spis nazwisk będący uzupełnieniem pracy Małachowskiego-Łempickiego (s. 11-163). Do tego dodane zostały dwa Aneksy. Aneks I: "Mieszkańcy Królestwa Polskiego (Księstwa Warszawskiego), Ziem Zabranych i Galicji w niepolskich lożach państw zaborczych" (s. 164-181). Aneks II: "Mieszkańcy Rzeczypospolitej w lożach Zachodu (wiek XVIII)" (s. 182-187).
Plik pdf dostępny w Wielkopolskiej Bibliotece Cyfrowej